Brr.. de witte haai. Veel mensen zijn bang voor deze bloeddorstige jager. Maar is dit dier wel zo gevaarlijk? En waarom zie je hem nooit in een dierentuin? Je leest hier alles over de witte haai!
Leefgebied: Gematigde wateren over de hele wereld – als het water maar niet te koud is.
Lengte: 4-6 meter
Gewicht: 680-2000 kilogram
Voedsel: Grote prooien zoals tonijn, makreel, zeeleeuwen en dolfijnen.
Leeftijd: Dat weten we niet zeker, sommige onderzoeken zeggen 23 jaar, andere onderzoeken 73 jaar.
Bijzonderheden: Haaien hebben geen botten in hun lichaam. Alleen maar kraakbeen.
De witte haai heeft een uitstekende neus. Een klein druppeltje bloed in het water trekt hem al van een grote afstand aan. Hij jaagt in zijn eentje, maar soortgenoten duiken op zodra ze bloed ruiken. Net gegeten of niet: haaien eten als er voedsel is. Maar als het moet, kunnen ze dagenlang zonder eten.De witte haai jaagt op alles wat rondzwemt, maar het liefst gaat hij voor een grote prooi. Daarbij gebruikt de haai steeds andere aanvalstechnieken. Zo trekt hij een zeeleeuw of zeehond onder water om hem te verdrinken. Een zeeolifant bijt hij juist van achteren om hem vervolgens dood te laten bloeden.
Stel je voor dat je met je neus als een soort navigatiesysteem de weg kunt vinden in zee. Wetenschappers denken dat de witte haai echt zo’n ingebouwd kompas heeft. Een haai heeft namelijk een zesde zintuig; hij voelt namelijk het magnetisch veld van de aarde. Rondom zijn neus en kop zitten speciale sensoren die deze energiestromen opvangen. Waarschijnlijk kan een haai het magnetisch veld ‘lezen’ en zo de weg bepalen onder water. Zo is er ooit een witte haai ontdekt die van Zuid-Afrika naar Australië was gezwommen. De rover had kennelijk nog genoeg energie, want hij is vervolgens weer in rechte lijn teruggekeerd naar precies dezelfde plek bij Zuid-Afrika. Al met al een gigantische reis van bijna 20.000 kilometer lang, zonder dat de roofvis van de route is afgeweken. Dat kan geen toeval zijn!
De tanden van een volwassen haai zijn vlijmscherpe driehoekjes. Ze kunnen wel 7,5 centimeter lang worden en staan in 3 of 4 rijen achter elkaar in de bek van de haai. De tanden blijven zo scherp omdat ze altijd blijven wisselen: valt er een tand uit of breekt er eentje af, dan groeit er gewoon weer een nieuwe!
Een witte haai wordt natuurlijk niet meteen geboren als superjager. Sterker nog: de eerste jaren van zijn leven zijn z’n kaken volgens sommige onderzoekers zelfs nog te zwak om een grote prooi te kunnen verwonden. Dat komt omdat ze uit kraakbeen bestaan. Het duurt jaren voordat dat kraakbeen sterk en hard genoeg is om grote slachtoffers mee in stukken te scheuren. Tot die tijd jaagt een jonge witte haai daarom vooral op vissen.
De witte haai is gevreesd door veel mensen, maar dat is nergens voor nodig. Mensenvlees staat namelijk helemaal niet op het menu van witte haai.
Soms valt een haai toch een mens aan, maar eigenlijk is dat altijd per ongeluk. Van onderaf lijkt een surfer op een plank net een spartelende zeehond. In plaats van een vette hap, bijt de haai in een surfplank en vlees met veel botten. De kans is groot dat hij het hapje snel weer uitspuugt. “Sorry, foutje!”
Een witte haai kom je niet tegen aquaria en dierentuinen. Het is weleens geprobeerd om de dieren in gevangenschap te houden, maar dat overleefden ze nooit lang. Waar dat precies aan ligt, is grotendeels nog een mysterie. Het zou te maken kunnen hebben met de manier waarop het dier ademhaalt, maar ook het gebrek aan bewegingsvrijheid. Een witte haai moet constant blijven zwemmen om aan voldoende zuurstof te komen en heeft een enorm leefgebied nodig om te kunnen overleven.
Een haai is een sterke overlever. Hij heeft zelfs de dinosaurussen overleefd! Wetenschappers schatten in dat de haai al zo’n 400 miljoen jaar op aarde te vinden zijn. De voorganger van de witte haai was angstaanjagend, daar is de witte haai niks bij!
De witte haai stond vroeger op het menu van de mens, hierdoor is het aantal witte haaien flink gedaald. Gelukkig mogen mensen niet meer op witte haaien jagen, maar toch gebeurt het wel eens. Daarnaast is het plastic wat in de oceaan drijft een groot gevaar, hier raken haaien vergiftigd door of ze gaan dood. Haaien krijgen indirect plastic binnen, doordat ze andere vissen eten die plastic hebben gegeten.
✓ Al 20 jaar National Geographic Junior
✓ Vol ontdekkingen, weetjes en records uit de hele wereld
✓ Voor kinderen van 9-13 jaar
